U fokusu - Bosna i Hercegovina

Direkcija za investicije - novi motor privrede Srpske

Premijer Republike Srpske Savo Minić nedavno je u svom ekspozeu najavio da će ovo tijelo imati ulogu da pomogne kako domaćim tako i stranim investitorima u realizaciji projekata, ali i da ukaže na probleme u sistemu kako bi bili sistemski otklanjani, uz jačanje koordinacije institucija i promociju privrednih potencijala Srpske.

Potpredsjednik Unije poslodavaca RS Saša Trivić ocijenio je da je dobro što se konačno pristupa aktiviranju ove institucije, podsjećajući da su inicijative u tom pravcu postojale i ranije.

- Kod nas su procedure za pokretanje investicija previše spore. Institucija koja može sa najvišeg nivoa uticati na njihovo ubrzanje i eventualne izmjene zakonodavstva sigurno će doprinijeti daljem razvoju - istakao je Trivić za "Glas".

Unaprijeđenje procesa

On očekuje da će kroz rad direkcije biti unaprijeđeni procesi, obezbijeđeni novi načini finansiranja i razvijene poslovne zone, što je, kako kaže, preduslov za veće i brže investicije.

- Danas situacija varira od opštine do opštine. U nekima, poput Laktaša, Gradiške ili Dervente, procedure se završavaju relativno brzo, dok u drugim možete čekati godinama, što direktno utiče na usporen razvoj. Recimo, u Banjaluci je pokretanje fabrike izuzetno složeno - naglasio je Trivić.

Prema njegovim riječima, važno je da nema razlike između domaćih i stranih investitora.

- Investitor je investitor i svima je potrebna jednaka podrška - poručio je Trivić.

Efekti u narednom periodu

Ekonomista i direktor Područne privredne komore Banjaluka Aleksandar Ljuboja smatra da je riječ o projektu čiji će se pravi efekti moći sagledati tek nakon izvjesnog vremena.

- Treba pozdraviti sve mjere koje imaju za cilj podizanje investicija na viši nivo, ali i voditi računa o domaćim investitorima. Rezultate ćemo moći da analiziramo u narednim godinama - kazao je Ljuboja.

On dodaje da su postojeći mehanizmi podrške već uspostavljeni kroz institucije poput Privredne komore, resornih ministarstava i relevantnih registara, te da funkcionišu na određenom nivou, ali da ostaje da se vidi kako će nova direkcija unaprijediti sistem.

- Institucionalno jačanje svakako treba pozdraviti, a konkretan efekat novog tijela zavisiće od njegovog rada u praksi - istakao je Ljuboja.

Sekretar granskih udruženja u Privrednoj komori RS Boško Borojević ocijenio je da je aktiviranje direkcije pozitivan korak koji može dodatno unaprijediti investicioni ambijent.

- Posebno je značajno što će investitorima biti obezbijeđena jasnija podrška, brži pristup informacijama i bolja koordinacija sa institucijama. Srpska već ima konkurentnu poresku politiku i povoljne uslove za poslovanje, a direkcija može doprinijeti da se te prednosti još bolje iskoriste - naveo je Borojević.

On je dodao da bi ovo tijelo moglo olakšati procedure i biti od koristi kako domaćim, tako i stranim investitorima, te doprinijeti većem interesu za ulaganja i daljem razvoju privrede.  

Čekanje

Iako je Vlada Republike Srpske još 2021. godine planirala formiranje direkcije za investicije kao centralnog servisa za domaće i strane ulagače, ovaj projekat tada nije dočekao realizaciju. Uprkos dobijenom "zelenom svjetlu" za osnivanje ove institucije, sredstava koja su prvobitno bila planirana budžetom za 2023. godinu kasnije su ukinuta rebalansom, pa se tek sada ponovo stvaraju uslovi za njenu punu aktivaciju.